Granit vanga skandynawia red.
Nazwa pochodzi z łaciny - granito.
Granit vanga red, Skandynawia
Prekambryjski granit vanga red, Skandynawia
Gęstość
Gęstość granitu waha się od 2,65 do 2,75 g/cm3.
Barwa
Granit przybiera różne barwy, najczęściej szare, jasnoszare, niekiedy prawie białe, białoróżowe, zielone, czerwone, ciemnoszare i inne.
Zwietrzała powierzchnia obtoczonego eratyka, granit porfirowy rapakivi
Granit porfirowy rapakivi w formie eratyka
Skład mineralny
Głównymi minerałami granitu są ortoklaz, plagioklaz, kwarc i biotyt. Ponadto w skład granitu mogą wchodzić: muskowit i amfibole (hornblenda, barkevikit, arfvedsonit, riebeckit), rzadziej pirokseny (hipersten, diopsyd, diallag, egiryn). W niewielkich ilościach występują minerały akcesoryczne: apatyt, cyrkon, monacyt, ksenotym, turmalin, beryl, tytanit, rutyl, anataz, magnetyt, allanit, fluoryt, granat i inne.
Diagram klasyfikacyjny
Według definicji zaproponowanej przez podkomisję Międzynarodowej Unii Nauk Geologicznych (IUGS) granit jest skałą zawierającą 80–100% objętościowych minerałów głównych: kwarcu, skaleni alkalicznych i plagioklazu w proporcjach przedstawionych na diagramie klasyfikacyjnym (rys. obok) oraz 0–20% objętościowych minerałów akcesorycznych. Wśród minerałów głównych zawartość kwarcu powinna stanowić 20–60% objętościowych skały, a udział skaleni alkalicznych powinien wynosić 65–90% objętościowych całkowitej zawartości skaleni w skale. Na diagramie klasyfikacyjnym QAPF granit zajmuje pole 3 (czasami dzielone na granit A, syenogranit i granit B, monzogranit).
Granit orbikularny rapakivi
Występowanie
Na świecie
Granit jest najpospolitszą skałą mgmową. Występuje w utworach wszystkich er i na wszystkich kontynentach.
Przerosty pismowe w pegmatycie granitowym
W Polsce obecnie granity eksploatowane są z masywów: karkonoskiego, strzelińskiego i strzegomskiego (Strzegom-Sobótka), natomiast w przeszłości wszystkie granity były wydobywane w niewielkich kamieniołomach.
Granit o fluidalnej teksturze z płynięcia z piroalmandynem. Widoczne także zbliźniaczenia skalenia potasowego.
Granit
Granit – kwaśna skała magmowa – głębinowa o budowie jawnokrystalicznej, zbudowana z kwarcu, skalenia potasowego i plagioklazu oraz biotytu.
Granit jest wykorzystywany w sporcie żużlowym: stanowi nawierzchnię toru, która w dużym stopniu zmniejsza przyczepność kół, przez co sport ten staje się widowiskowy. Jak również w curlingu, jako materiał do produkcji kamieni curlingowych.
W Polsce
W Polsce granity występują na powierzchni ziemi na Dolnym Śląsku i ziemi kłodzkiej oraz w Tatrach, natomiast w głębokim podłożu również w pasie od Zawiercia do Krakowa i w północno-wschodniej Polsce. Masywy dolnośląskie, to: masyw karkonoski, masyw strzegomski, masyw strzeliński, masyw kłodzko-złotostocki, masyw kudowski, masyw Żulowej.
Zobacz też
Informacje w siostrzanych projektach w Wikimedia CommonsDefinicje słownikowe w Wikisłowniku
Wypreparowany plagioklaz w granicie strzelińskim
Typy granitu
- I
- S
- A
- M
Cios
Granit odznacza się wyraźnym ciosem, zwykle w trzech prostopadłych kierunkach, co ułatwia jego wietrzenie, a także eksploatację.
Wietrzenie
Wietrzejąc tworzy charakterystyczne skałki, owalne lub kuliste bloki skalne, głowa cukru, niekiedy gołoborza, a w warunkach wietrzenia w zimnym i wilgotnym klimacie – "kaszę granitową". Specyficznym utworem wietrzeniowym są kociołki wietrzeniwe, zwane dawniej misami ofiarnymi.
Własności
Struktura i tekstura
Granit ma strukturę jawnokrystaliczną, najczęściej średniokrystaliczną, rzadziej grubokrystaliczną lub drobnokrystaliczną, niekiedy porfirowatą, teksturę bezkierunkową (bezładną), niekiedy ukierunkowaną.
Granit strzeliński
Zastosowanie
Ze względu na dostępność dużych bloków, łatwość cięcia i polerowania oraz walory estetyczne oraz wytrzymałość i kwasoodporność jest używany w budownictwie jako kamień budowlany (bloki, krawężniki, kostka, grys) i dekoracyjny (płyty okładzinowe).
Odmiany
- Granit napisowy (granit hebrajski) – tzw. przerosty pismowe charakterystyczne dla stref kontaktowych pegmatytów ze skała macierzystą (występują przeważnie w kwaśnych skałach magmowych), dający po wypolerowaniu rysunek przypominający pismo runiczne lub hebrajskie
- Granit karkonoski
- Granit strzegomski
- Granit strzeliński
- Granit rapakiwi (Granit Rapakivi)
- Adamellit